ನವದೆಹಲಿ,13 ಆಗಷ್ಟ್ (ಹಿ.ಸ.):

ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಆಗಸ್ಟ್ 14ರ ದಿನಾಂಕ ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಹಾಗೂ ಭಾವುಕ ದಿನವಾಗಿದೆ. 1947ರಲ್ಲಿ ಇದೇ ದಿನ ಭಾರತ ವಿಭಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ, ಮರುದಿನ ಆಗಸ್ಟ್ 15ರಂದು ಭಾರತ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಿಂದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆಯಿತು. ದೀರ್ಘ ಹೋರಾಟದ ಬಳಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದೊರೆತ ಸಂಭ್ರಮದ ಜತೆಗೆ, ಲಕ್ಷಾಂತರ ಕುಟುಂಬಗಳ ಬದುಕನ್ನೇ ಬದಲಿಸಿದ ವಿಭಜನೆಯ ದುರಂತವೂ ಈ ದಿನದೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿದೆ.

ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಳ್ವಿಕೆ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡು ಹೊಸ ಗಡಿಗಳನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಬಳಿಕ ಅಪಾರ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಜನರು ತಮ್ಮ ಮನೆ, ಆಸ್ತಿ-ಪಾಸ್ತಿ ತೊರೆದು ಗಡಿಯಾಚೆಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಬೇಕಾಯಿತು. ಭಾರತ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ನಡುವೆ ನಡೆದ ಈ ಬೃಹತ್ ವಲಸೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹಿಂಸಾಚಾರ, ಗಲಭೆ ಹಾಗೂ ಕೋಮು ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಭೀಕರ ಮಾನವೀಯ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಇತಿಹಾಸಕಾರರ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ವಿಭಜನೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಒಂದು ಕೋಟಿಯಿಂದ ಒಂದೂವರೆ ಕೋಟಿ ಜನರು ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡಿದ್ದು, ಲಕ್ಷಾಂತರ ಮಂದಿ ಪ್ರಾಣ ಕಳೆದುಕೊಂಡರು.

ಆಗಸ್ಟ್ 14ರಂದು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದರೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈ ದಿನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನಾಚರಣೆಯ ಮುನ್ನಾದಿನವಾಗಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಈ ದಿನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಸಂಭ್ರಮದ ಜತೆಗೆ ವಿಭಜನೆಯ ನೋವನ್ನೂ ನೆನಪಿಸುವ ದಿನವಾಗಿದೆ.

ವಿಭಜನೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಜನರು ಅನುಭವಿಸಿದ ನೋವು, ಸ್ಥಳಾಂತರ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಗವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವ ಹಾಗೂ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಆ ಕರಾಳ ಅವಧಿಯ ಕುರಿತು ಅರಿವು ಮೂಡಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರು 2021ರಲ್ಲಿ ಆಗಸ್ಟ್ 14ರಂದು **‘ವಿಭಜನೆಯ ಭೀಕರತೆ ಸ್ಮರಣಾ ದಿನ’**ವಾಗಿ ಆಚರಿಸುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದರು.

ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿಭಜನೆಯಿಂದ ಬಾಧಿತರಾದ ಕುಟುಂಬಗಳ ನೆನಪುಗಳು, ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯದ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇತಿಹಾಸದ ಈ ನೋವಿನ ಅಧ್ಯಾಯದಿಂದ ಪಾಠ ಕಲಿತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಏಕತೆ, ಸೌಹಾರ್ದತೆ ಮತ್ತು ಸಹೋದರತ್ವದ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳು

1862 – ಬಾಂಬೆ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸ್ಥಾಪನೆ.

1908 – ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಫೋಕ್‌ಸ್ಟೋನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸೌಂದರ್ಯ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಆಯೋಜನೆ.

1917 – ಚೀನಾ ಜರ್ಮನಿ ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾ ವಿರುದ್ಧ ಯುದ್ಧ ಘೋಷಿಸಿತು.

1920 – ಬೆಲ್ಜಿಯಂನ ಆಂಟ್‌ವರ್ಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟ ಆರಂಭವಾಯಿತು.

1936 – ಬರ್ಲಿನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್‌ಬಾಲ್ ಪಂದ್ಯ ನಡೆಯಿತು.

1938 – ಬಿಬಿಸಿಯ ಮೊದಲ ಚಲನಚಿತ್ರ ‘ಸ್ಟೂಡೆಂಟ್ ಆಫ್ ಪ್ರಾಗ್’ ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಯಿತು.

1947 – ಭಾರತ ವಿಭಜನೆಯಾಗಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು.

1968 – ಮೊರಾರ್ಜಿ ದೇಸಾಯಿ ಅವರಿಗೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಗೌರವ ‘ನಿಶಾನ್-ಎ-ಪಾಕಿಸ್ತಾನ್’ ಪ್ರದಾನ.

1971 – ಬಹ್ರೇನ್ 110 ವರ್ಷಗಳ ಬಳಿಕ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಿಂದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆಯಿತು.

1975 – ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ಸೇನೆ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಮುಜಿಬುರ್ ರಹಮಾನ್ ಅವರ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಉರುಳಿಸಿತು.

2001 – ಮೆಸಿಡೋನಿಯಾ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಅಲ್ಬೇನಿಯಾ ಬಂಡುಕೋರರ ನಡುವೆ ಒಪ್ಪಂದ; ಐರಿಷ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್ ಆರ್ಮಿ ನಿಶಸ್ತ್ರೀಕರಣಕ್ಕೆ ನಿರಾಕರಿಸಿತು.

2002 – ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಜನರಲ್ ಪರ್ವೇಜ್ ಮುಷರಫ್ ಕಾಶ್ಮೀರ ಚುನಾವಣೆಗಳನ್ನು ಕಪಟವೆಂದು ಟೀಕಿಸಿದರು.

2006 – ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಇಸ್ರೇಲ್ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಲೆಬನಾನ್ ನಡುವೆ ಐದು ವಾರಗಳಿಂದ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಸಂಘರ್ಷ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡಿತು.

2006 – ಇರಾಕ್‌ನ ಕಹ್ತಾನಿಯಾ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ 400 ಮಂದಿ ಮೃತಪಟ್ಟರು.

2007 – ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಪರ್ವೇಜ್ ಮುಷರಫ್ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಪೀಪಲ್ಸ್ ಪಾರ್ಟಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಹಾಗೂ ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಬೆನಜೀರ್ ಭುಟ್ಟೊ ನಡುವೆ ಒಪ್ಪಂದವಾಯಿತು.

2013 – ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸರು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರ ನಡುವೆ ನಡೆದ ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಘರ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ 638 ಮಂದಿ ಮೃತಪಟ್ಟರು.

ಜನನ

1900 – ಎಸ್.ಕೆ. ಪಾಟೀಲ್ – ಮುಂಬೈನ ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕ ಹಾಗೂ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ವಿವಿಧ ಖಾತೆಗಳ ಸಚಿವ.

1924 – ಸೈಯದ್ ಮುಜಫರ್ ಹುಸೇನ್ ಬರ್ನಿ – ಒಡಿಶಾ ಕೇಡರ್‌ನ ಭಾರತೀಯ ಆಡಳಿತ ಸೇವೆಯ ಅಧಿಕಾರಿ.

1924 – ಕುಲದೀಪ್ ನಯ್ಯರ್ – ಖ್ಯಾತ ಲೇಖಕ ಹಾಗೂ ಪತ್ರಕರ್ತ.

1941 – ಟಿ.ವಿ. ರಾಮಕೃಷ್ಣನ್ – ಭಾರತೀಯ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ.

1957 – ಜಾನಿ ಲೀವರ್ – ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಖ್ಯಾತ ಹಾಸ್ಯನಟ.

1968 – ಪ್ರವೀಣ್ ಆಮ್ರೆ – ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟಿಗ.

1970 – ರಾಮೇಶ್ವರ ತೆಲಿ – ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷದ ರಾಜಕಾರಣಿ ಹಾಗೂ ಅಸ್ಸಾಂನ ಸಕ್ರಿಯ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕ.

1995 – ಐಶ್ವರ್ಯಾ ಪಿಸ್ಸೆ – ಭಾರತೀಯ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್ ಮತ್ತು ಆಫ್‌ರೋಡ್ ಮೋಟಾರ್‌ಸೈಕಲ್ ಸ್ಪರ್ಧಾಪಟು.

ನಿಧನ

1941 – ಕೇಸರಿ ಸಿಂಗ್ ಬಾರಹಟ್ – ಖ್ಯಾತ ರಾಜಸ್ಥಾನಿ ಕವಿ ಹಾಗೂ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ.

1979 – ಎಡ್ವರ್ಡ್ ಗೌಬರ್ಟ್ – ಪುದುಚೇರಿ ರಾಜ್ಯದ ಮೊದಲ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ.

1984 – ಖಾಶಾಬಾ ಜಾಧವ್ – ಹೆಲ್ಸಿಂಕಿ ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಚಿನ ಪದಕ ಗೆದ್ದ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಕುಸ್ತಿಪಟು.

1988 – ಕೈಲಾಶ್ ನಾಥ್ ವಾಂಚೂ – ಭಾರತದ ಹತ್ತನೇ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ.

1996 – ಅಮೃತರಾಯ್ – ಖ್ಯಾತ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ, ಪ್ರಬಂಧಕಾರ, ವಿಮರ್ಶಕ ಹಾಗೂ ಅನುವಾದಕ.

2000 – ಹವಾ ಸಿಂಗ್ – ಭಾರತದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬಾಕ್ಸಿಂಗ್ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು.

2007 – ಯೆನೋ ಮಿನಗಾವಾ – ಜಪಾನ್‌ನ ಅತಿ ಹಿರಿಯ ವಯಸ್ಸಿನ ಮಹಿಳೆ.

2011 – ಶಮ್ಮಿ ಕಪೂರ್ – ಖ್ಯಾತ ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟ.

2012 – ವಿಲಾಸರಾವ್ ದೇಶಮುಖ್ – ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಹಿರಿಯ ರಾಜಕಾರಣಿ.

2017 – ಚಂದ್ರಕಾಂತ್ ದೇವತಾಳೆ – ಖ್ಯಾತ ಭಾರತೀಯ ಕವಿ ಹಾಗೂ ಸಾಹಿತಿ.

2018 – ಬಲರಾಮ್‌ಜಿ ದಾಸ್ ಟಂಡನ್ – ಛತ್ತೀಸ್‌ಗಢದ ರಾಜ್ಯಪಾಲ.

2022 – ರಾಕೇಶ್ ಝುಂಜುನ್‌ವಾಲಾ – ಭಾರತದ ಖ್ಯಾತ ಹೂಡಿಕೆದಾರ ಹಾಗೂ ಷೇರು ವ್ಯಾಪಾರಿ.

ಪ್ರಮುಖ ಆಚರಣೆ

ವಿಭಜನೆಯ ಭೀಕರತೆ ಸ್ಮರಣಾ ದಿನ.

-----------

ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಸಮಾಚಾರ್ / Rakesh.M.B.