ವಿಜಯಪುರ, 27 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ (ಹಿ.ಸ.)

ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಹಾಗೂ ಜನಪದ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿರುವ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಬಬಲಾದಿ ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರ ಕ್ಷೇತ್ರವೂ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ. ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿ ತೀರದ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಸುತ್ತ ಪವಾಡ, ಕಾಲಜ್ಞಾನ, ಗದ್ದುಗೆ ಆರಾಧನೆ, ಹರಕೆ, ಜಾತ್ರೆ ಹಾಗೂ ವಿಶಿಷ್ಟ ನೈವೇದ್ಯ ಪದ್ಧತಿಗಳು ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿವೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ನೀರು ಮದ್ಯವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಯಿತು ಎನ್ನುವ ಜನಪ್ರಚಲಿತ ಐತಿಹ್ಯವು ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಕೇಳಿಬರುವ ಅತ್ಯಂತ ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಪವಾಡ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಬಬಲಾದಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಅರ್ಥೈಸುವಾಗ ಭಕ್ತಿ, ಜನಪದ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನೋಡುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಕ್ಷೇತ್ರದ ಕುರಿತು ಹಲವು ಕಥೆಗಳು ಮಠದ ಪರಂಪರೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಭಕ್ತರ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಮೂಲಕ ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ಮುಂದುವರಿದಿವೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ಕಥೆಗಳಿಗೆ ಸಮಾನ ಮಟ್ಟದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅಥವಾ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುರಾವೆಗಳು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಪವಾಡ ಮತ್ತು ಕಾಲಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆ ಹಾಗೂ ಜನಪದ ಐತಿಹ್ಯದ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಥೈಸುವುದು ಸೂಕ್ತ.

ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿ ನೀರು ಮದ್ಯವಾದ ಪವಾಡ

ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರ ಕುರಿತು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ ಐತಿಹ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ನೀರು ಮದ್ಯವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾದ ಕಥೆಯೂ ಒಂದು. ಜನಪ್ರಚಲಿತ ಕಥನದ ಪ್ರಕಾರ, ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾ ಬಬಲಾದಿಗೆ ಬಂದು ನೆಲೆಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಅವರ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದರು. ಆಗ ತಮ್ಮ ಸಿದ್ಧಿಶಕ್ತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಅವರು ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ನೀರನ್ನು ಮದ್ಯವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ.

ಈ ಘಟನೆಯನ್ನು ಕಂಡ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ಮುತ್ಯಾರ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು ಎಂಬುದು ಭಕ್ತರ ನಂಬಿಕೆ. ಇದೇ ಐತಿಹ್ಯವು ನಂತರ ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರಿಗೆ ಮದ್ಯವನ್ನು ನೈವೇದ್ಯವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯದೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಆದರೆ ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ನೀರು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಮದ್ಯವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅಥವಾ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುರಾವೆಗಳು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಘಟನೆಯನ್ನು ಪವಾಡದ ಜನಪದ ಐತಿಹ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ.

ಮದ್ಯ ನೈವೇದ್ಯದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸಂಪ್ರದಾಯ

ಬಬಲಾದಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಮದ್ಯವನ್ನು ನೈವೇದ್ಯವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯ ಕುರಿತು ಮತ್ತೊಂದು ಸ್ಥಳೀಯ ನಂಬಿಕೆಯೂ ಇದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಸಿದ್ಧಿಪುರುಷ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪಯ್ಯ ಅವರು ಸಿದ್ಧಿ ಸಾಧನೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬಿಂದುವಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮದ್ಯ ಸೇವಿಸಿ ಸಾಧನೆಗೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬ ಮಾತು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿದೆ.

ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಆ ಆಚರಣೆಯ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಿಂತ ಮದ್ಯವನ್ನು ನೈವೇದ್ಯವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯೇ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಚಲಿತಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು ಎಂಬ ವಿವರಣೆಗಳೂ ಕೇಳಿಬರುತ್ತವೆ. ಮದ್ಯದ ಜೊತೆಗೆ ಹೋಳಿಗೆ, ಕಡಬು, ಪಾಯಸ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ನೈವೇದ್ಯವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯೂ ಇದೆ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮದ್ಯದ ನೈವೇದ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಿದರೆ ರೋಗ-ರುಜಿನಿಗಳು ಹಾಗೂ ಕಷ್ಟಗಳು ನಿವಾರಣೆಯಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಕೆಲವು ಭಕ್ತರಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಇದು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಇಂತಹ ನಂಬಿಕೆಗಳಿಗೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಅಥವಾ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ದೃಢೀಕರಣವಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಆಧಾರವಿಲ್ಲ.

ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿಯ ಕುರಿತ ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಐತಿಹ್ಯ

ಬಬಲಾದಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮದ್ಯ ನೈವೇದ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮತ್ತೊಂದು ಐತಿಹ್ಯವೂ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಕೇಳಿಬರುತ್ತದೆ. ಜಾತ್ರೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮದ್ಯಪಾನಕ್ಕೆ ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ನಿರ್ಬಂಧ ವಿಧಿಸಿದ್ದರು ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.

ನಂತರ ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಬಬಲಾದಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವ ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ನೀರೇ ಮದ್ಯವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿತು ಎಂಬುದು ಈ ಕಥೆಯ ಮುಂದುವರಿದ ಭಾಗ. ಇದನ್ನು ಕಂಡ ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿ ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರಲ್ಲಿ ಕ್ಷಮೆ ಕೇಳಿ ಜಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಮದ್ಯಕ್ಕೆ ಮತ್ತೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದರು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯೂ ಇದೆ.

ಆದರೆ ಈ ಘಟನೆಯೂ ದೃಢೀಕೃತ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆಗಿಂತ ಸ್ಥಳೀಯ ಪವಾಡ ಕಥನದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.

ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರ ಭಕ್ತಿ

ಬಬಲಾದಿ ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರ ಮೇಲೆ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಭಕ್ತರಲ್ಲಿ ಗಾಢವಾದ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ. ಹಿಂದೆ ಹೈದರಾಬಾದ್ ಕರ್ನಾಟಕ ಹಾಗೂ ಮುಂಬೈ ಕರ್ನಾಟಕ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರದೇಶಗಳ ವಿವಿಧ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಬಲಾದಿ ಮುತ್ಯಾರ ಚಿತ್ರಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಮಾತು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿದೆ.

ಇದು ಕ್ಷೇತ್ರದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದುಕಿನ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಲ್ಲೂ ಹೇಗೆ ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಭಕ್ತರು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಸಜೀವ ಸಮಾಧಿಯ ನಂಬಿಕೆ

ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾ ತಮ್ಮ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸಾಧನೆಯ ನಂತರ ಬಬಲಾದಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಸಜೀವ ಸಮಾಧಿ ಹೊಂದಿದರು ಎಂಬುದು ಸ್ಥಳೀಯ ಭಕ್ತರ ಪ್ರಮುಖ ನಂಬಿಕೆ. ಅವರ ಗದ್ದುಗೆ ಇಂದಿಗೂ ಭಕ್ತರ ಪ್ರಮುಖ ಆರಾಧನಾ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.

ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರ ಜನ್ಮ, ಜೀವನ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸಾಧನೆ ಹಾಗೂ ಜೀವಂತ ಸಮಾಧಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವು ವಿವರಗಳು ಮಠದ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ.

ಕಾಲಜ್ಞಾನವೇ ಬಬಲಾದಿಯ ಮತ್ತೊಂದು ಗುರುತು

ಬಬಲಾದಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಗೆ ಕಾಲಜ್ಞಾನವೂ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಮಳೆ, ಬೆಳೆ, ಬರ, ಪ್ರವಾಹ, ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹಾಗೂ ರಾಜಕೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳ ಕುರಿತು ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾ ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹಲವು ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ನುಡಿದಿದ್ದರು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ.

ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಶಿವರಾತ್ರಿ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಲಜ್ಞಾನ ವಾಚಿಸುವುದು ಬಬಲಾದಿ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ರೈತ ಪ್ರಧಾನ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಮತ್ತು ಬೆಳೆ ಕುರಿತ ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಗಳಿಗೆ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕುತೂಹಲವಿದೆ. ಮಳೆ ಹೇಗಿರಲಿದೆ, ಬೆಳೆ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹೇಗಿರಲಿದೆ, ಬರ ಅಥವಾ ಪ್ರಕೃತಿ ವೈಪರೀತ್ಯದ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳೇನು ಎಂಬ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಜನರು ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಆಲಿಸುತ್ತಾರೆ.

ನಡೆದ ಘಟನೆಗಳಿಗೆ ಕಾಲಜ್ಞಾನ ತಳುಕು

ಕಾಲಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ ಎನ್ನಲಾಗುವ ಕೆಲವು ವಾಣಿಗಳನ್ನು ನಂತರ ನಡೆದ ಘಟನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಭಕ್ತರು ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರವಾಹ, ಭೂಕಂಪ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಹಾಗೂ ರಾಜಕೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳನ್ನು ಹಿಂದಿನ ಕಾಲಜ್ಞಾನ ವಾಣಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸುವ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳೂ ಕೇಳಿಬರುತ್ತವೆ.

ಆದರೆ ಇಂತಹ ಹೋಲಿಕೆಗಳು ಬಹುತೇಕ ನಂತರದ ಭಕ್ತಿಪರ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಸಾಬೀತಾದ ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಸ್ವತಂತ್ರ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲ.

ಕೊರೊನಾ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಮಠದಿಂದ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಕೆಲವು ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವಂತೆ ಸಂದೇಶ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂಬ ಸ್ಥಳೀಯ ವರದಿಗಳಿವೆ. ನಂತರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಸುಧಾರಿಸಿದಾಗ ಕೆಲ ಭಕ್ತರು ಅದನ್ನೂ ಕಾಲಜ್ಞಾನದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಯಾವುದೇ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಯಿಂದಲೇ ಕೊರೊನಾ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು ಎಂದು ಹೇಳಲು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಆಧಾರವಿಲ್ಲ.

‘ಬೆಂಕಿ ಬಬಲಾದಿ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಹಿಂದಿನ ನಂಬಿಕೆ

ಬಬಲಾದಿ ಮಠವನ್ನು ‘ಬೆಂಕಿ ಬಬಲಾದಿ’ ಅಥವಾ ‘ಬೆಂಕಿ ಮಠ’ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ನಂಬಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಇಲ್ಲಿ ಸುಳ್ಳು ಮಾತು ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿ ನುಡಿಯುವ ವಾಣಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಶಕ್ತಿ ಇದೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯಿದೆ. ಇದೇ ಕಾರಣದಿಂದ ಬಬಲಾದಿಯ ಕಾಲಜ್ಞಾನ ವಾಣಿಗೆ ಭಕ್ತರಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಗೌರವವಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಥಳೀಯ ಪರಂಪರೆಯ ವಿವರಣೆ.

ಹಲವು ಗದ್ದುಗೆಗಳ ಆರಾಧನೆ

ಬಬಲಾದಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮತ್ತೊಂದು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೆಂದರೆ ಹಲವು ಗದ್ದುಗೆಗಳ ಆರಾಧನೆ. ವಿವಿಧ ಸ್ಥಳೀಯ ವರದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಿದ್ದರಾಮೇಶ್ವರ, ಚಂದ್ರಗಿರಿದೇವಿ, ಓಂಕಾರಯ್ಯ, ಗಂಗಾಧರಯ್ಯ, ಶಂಕ್ರಯ್ಯ, ಸದಾಶಿವ, ಶಿವಲಿಂಗ ಹಾಗೂ ಶಿವರುದ್ರಯ್ಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಗದ್ದುಗೆಗಳ ಉಲ್ಲೇಖ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಬಬಲಾದಿ ಪರಂಪರೆ ಕೇವಲ ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರ ಆರಾಧನೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ಹಲವು ಸಾಧಕರು ಹಾಗೂ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆಗಳ ಸ್ಮರಣೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಎನ್ನಬಹುದು.

ಹರಕೆ ತೀರಿಸುವ ಕ್ಷೇತ್ರ

ಬಬಲಾದಿ ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾ ಭಕ್ತರ ಹರಕೆಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುವ ದೈವಶಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಅನೇಕ ಭಕ್ತರಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಕುಟುಂಬದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹರಕೆಗಳು ಹಾಗೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಕಲ್ಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿವಿಧ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿಂದ ಭಕ್ತರು ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿಜಯಪುರ, ಬಾಗಲಕೋಟೆ, ಬೆಳಗಾವಿ, ಧಾರವಾಡ, ಗದಗ, ಕೊಪ್ಪಳ, ಕಲಬುರಗಿ, ಯಾದಗಿರಿ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಜಾತ್ರೆ ಹಾಗೂ ವಿಶೇಷ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಭಕ್ತರು ಬಬಲಾದಿಗೆ ಆಗಮಿಸುವ ಪರಂಪರೆ ಇದೆ. ಇನ್ನು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರುವ ಭಕ್ತರ ಮನೋಕಾಮನೆಗಳು ಈಡೇರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಭಕ್ತರು ತಮ್ಮ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಸಮಾಚಾರ ಸುದ್ದಿ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಬಾಗಲಕೋಟೆ ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಾಹುಲ್ ಅನ್ವೇಕರ್ ಅವರು ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಕಹಿ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದರಂತೆ. ಯಾವಾಗ ಅವರು ಈ ಮಠಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾ ಅವರನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ನಂಬುವುದಕ್ಕೆ ಆರಂಭಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಅವರ ಸಕಲ ಕಷ್ಟಗಳು ಪರಿಹಾರ ಆಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಅದೇ ರೀತಿ ಸಂಗಮೇಶ ಹಂಚಿನಾಳ ಅವರು ಎಲ್ಲವೂ ಇದ್ದರು ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಕೊರಗು ಅವರ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಹಣ್ಣು ಮಾಡಿತ್ತು. ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾ ಅವರ ವಿಶೇಷ ಆಶೀರ್ವಾದದಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಸಂತಾನ ಭಾಗ್ಯ ಲಭಿಸಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು. ಕೇವಲ ಪವಾಡಕ್ಕೆ ಅಷ್ಟೇ ಸೀಮಿತವಾಗದೇ ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾ ಭಕ್ತರ ಸಂಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿದ್ದಾರೆ ಕೂಡ.

ಕಾಲಜ್ಞಾನದ ಮೂಲದ ಕುರಿತು ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ

ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾ ನುಡಿದ ಕಾಲಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಂತರ ಚಿಕ್ಕಯ್ಯಪ್ಪರು ಲಿಖಿತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಿದರು ಎಂಬ ಸ್ಥಳೀಯ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ. ಮುಂಡಗಿ ಪದಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಈ ವಾಣಿಗಳು ಉಳಿದುಬಂದಿವೆ ಎಂಬ ವಿವರಗಳೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.

ಆದರೆ ಕಾಲಜ್ಞಾನದ ಮೂಲ ಪಠ್ಯ, ಅದರ ದಾಖಲಾತಿ ಹಾಗೂ ನಂತರದ ವಾಚನದ ಕುರಿತು ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಿಲ್ಲ. ಮೂಲ ಕಾಲಜ್ಞಾನ ಯಾವುದು ಎಂಬ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿಯೂ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿವೆ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೀಗಾಗಿ ಕಾಲಜ್ಞಾನವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವಾಗ ಮಠದ ಪರಂಪರೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ಮೌಖಿಕ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಪ್ರಕಟಿತ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.

ಗುರುನಾಥ ಮುತ್ಯಾರ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಬಬಲಾದಿ ಪರಂಪರೆಯ ದಾಖಲೀಕರಣ

ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರ ಕುರಿತು ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿರುವವರಲ್ಲಿ ಗುರುನಾಥ ಮುತ್ಯಾ ಅವರ ಹೆಸರೂ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖವಾಗುತ್ತದೆ. ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾ ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂದರು, ಅವರ ಜೀವನ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸಾಧನೆ, ಪವಾಡಗಳು, ಜನ್ಮ ಹಾಗೂ ಜೀವಂತ ಸಮಾಧಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿವಿಧ ವೃತ್ತಾಂತಗಳನ್ನು ಅವರು ತಮ್ಮ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.

‘ಬಬಲಾದಿ ಪವಾಡ’ ಸೇರಿದಂತೆ ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರ ಕುರಿತು ಹಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಪ್ರಕಟವಾಗಿದ್ದು, ಬಬಲಾದಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಪವಾಡ ಕಥನಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆದಿದೆ. ಈ ಕೃತಿಗಳು ಮಠದ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಮುಖ ಜನಪದ ದಾಖಲೆಗಳಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

ಬಬಲಾದಿ ಮುತ್ಯಾರ ಕುರಿತು ಸ್ಥಳೀಯ ಲೇಖಕರು ಹಾಗೂ ವರದಿಗಾರರು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಭಕ್ತರ ನಂಬಿಕೆಗಳು, ಕ್ಷೇತ್ರದ ಆಚರಣೆಗಳು, ಕಾಲಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಮದ್ಯ ನೈವೇದ್ಯದಂತಹ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಜಾತ್ರೆ: ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಜನಪದ ಸಂಭ್ರಮ

ಬಬಲಾದಿ ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರ ವಾರ್ಷಿಕ ಜಾತ್ರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಹಾಶಿವರಾತ್ರಿ ನಂತರ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ವರದಿಗಳಲ್ಲಿ ಶಿವರಾತ್ರಿ ನಂತರ ಹಲವು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಜಾತ್ರಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ನಡೆಯುತ್ತವೆ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖವಾಗಿದ್ದರೆ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ವಿವರಗಳಲ್ಲಿ ಶಿವರಾತ್ರಿ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯಂದು ಜಾತ್ರೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಹೀಗಾಗಿ ಜಾತ್ರೆಯ ನಿಖರ ದಿನಾಂಕವು ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಜಾತ್ರೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಗದ್ದುಗೆ ದರ್ಶನ, ಹರಕೆ ತೀರಿಸುವುದು, ನೈವೇದ್ಯ ಅರ್ಪಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಕಾಲಜ್ಞಾನ ವಾಚನ ಪ್ರಮುಖ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳಾಗಿವೆ.

ಭಕ್ತಿ, ಜನಪದ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸದ ಸಂಗಮ

ಬಬಲಾದಿ ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರ ಪರಂಪರೆ ಕೇವಲ ಪವಾಡಗಳ ಕಥೆಯಲ್ಲ. ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿ ತೀರದ ಜನಪದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಸಿದ್ಧ ಪರಂಪರೆ, ಗದ್ದುಗೆ ಆರಾಧನೆ, ಕಾಲಜ್ಞಾನ, ಜಾತ್ರೆ, ಹರಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ-ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಹಲವು ಪದರಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿವೆ.

ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ನೀರು ಮದ್ಯವಾದ ಪವಾಡದ ಐತಿಹ್ಯದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಸಜೀವ ಸಮಾಧಿಯ ನಂಬಿಕೆ, ಕಾಲಜ್ಞಾನದ ಗೂಢವಾಣಿ, ಮದ್ಯ ನೈವೇದ್ಯ ಮತ್ತು ವಾರ್ಷಿಕ ಜಾತ್ರೆಯವರೆಗೆ ಬಬಲಾದಿ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಜನಪದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದೆ.

ಭಕ್ತಿಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಬಬಲಾದಿ ಸದಾಶಿವ ಮುತ್ಯಾರ ಕಥೆಗಳು ಪವಾಡ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಣಿಕದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರೆ, ಇತಿಹಾಸದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಜನಪದ ಐತಿಹ್ಯ, ಮೌಖಿಕ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಲಭ್ಯ ದಾಖಲೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಎರಡೂ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಿದಾಗ ಬಬಲಾದಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಅದರ ಹಿಂದೆ ಇರುವ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಜನಪದ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಲೋಕವೂ ಮತ್ತಷ್ಟು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

---------------

ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಸಮಾಚಾರ್ / jyothi deshpande